Xưởng đóng giường, tủ, bàn, ghế, tủ bếp, sofa khung gỗ dùng 3101 “Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ”. Cửa gỗ, khung cửa, cầu thang, ván sàn lắp sẵn lại thuộc 1622 “Sản xuất đồ gỗ xây dựng”. Còn mang đồ tới nhà khách để lắp tủ bếp, lắp cửa thì phần lắp đặt là 4330 “Hoàn thiện công trình xây dựng”.
Nghe thì lắt léo, nhưng Phụ lục II của Quyết định 36/2025/QĐ-TTg tách theo một nguyên tắc dễ nhớ: đồ đạc đứng rời trong phòng thuộc ngành 31, phần gỗ gắn vào kết cấu ngôi nhà thuộc ngành 16, còn công việc lắp tại công trình thuộc ngành xây dựng. Với xưởng làm đồ sắt, vật liệu đổi thì mã cũng đổi. Bài này đi theo từng sản phẩm của một xưởng mộc thật, kèm những chỗ dễ ghi sai.
Ba câu hỏi để chọn mã cho xưởng
Trước khi tra bảng, trả lời ba câu này về sản phẩm bán chạy nhất của xưởng:
- Sản phẩm là đồ đạc đứng rời hay bộ phận của ngôi nhà? Giường, tủ, bàn, ghế, kệ trưng bày, tủ bếp là đồ đạc. Cửa, khung cửa, cầu thang, rui mè, ván sàn là bộ phận của nhà.
- Làm ở đâu? Phần làm tại xưởng là sản xuất (ngành C). Phần mang tới công trình để lắp đặt, cân chỉnh là xây dựng (ngành F), cụ thể là hoàn thiện công trình.
- Khung làm bằng gì? Phụ lục II coi đồ đạc là bằng gỗ nếu khung bằng gỗ, hoặc nếu không có khung thì vật liệu chính là gỗ; tre và vật liệu có tính chất gỗ cũng tính là gỗ. Khung sắt chuyển sang 3102, nhựa và vật liệu khác sang 3109.
- Có ai khác làm ra sản phẩm không? Nếu bạn chỉ mua đồ của xưởng khác về bán, bạn ở ngành bán buôn, bán lẻ, không ở ngành sản xuất.
Bốn câu trả lời này gần như quyết định trọn mã chính. Phần còn lại chỉ là thêm mã phụ cho những việc xưởng làm kèm, như sửa chữa, đánh bóng hay bán lẻ tại showroom.
Bảng tra theo sản phẩm của xưởng
Tất cả mã dưới đây có trong Hệ thống ngành kinh tế hiện hành. Cột căn cứ trích ý chính từ phần “gồm” hoặc “loại trừ” của Phụ lục II.
| Sản phẩm, công việc | Mã cấp 4 | Tên ngành | Căn cứ |
|---|---|---|---|
| Giường, tủ áo, bàn ăn, ghế gỗ | 3101 | Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ | Đồ đạc gỗ cho phòng ngủ, phòng khách |
| Tủ bếp gỗ, tủ sách | 3101 | Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ | Mã 1622 loại trừ tủ nhà bếp, tủ sách |
| Quầy thu ngân, kệ trưng bày cửa hàng | 3101 | Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ | Đồ nội thất gỗ cho cửa hàng |
| Cửa gỗ, khung cửa, cửa chớp | 1622 | Sản xuất đồ gỗ xây dựng | Cửa ra vào, cửa sổ, khung cửa |
| Cầu thang gỗ, ván sàn ghép sẵn | 1622 | Sản xuất đồ gỗ xây dựng | Cầu thang; lót ván sàn lắp thành tấm |
| Cưa xẻ, bào gỗ thuê cho xưởng khác | 1610 | Cưa, xẻ, bào gỗ và bảo quản gỗ | Gia công cắt gọt gỗ trên cơ sở phí |
| Khung tranh, đồ bếp gỗ, tượng gỗ trang trí | 1629 | Sản xuất sản phẩm khác từ gỗ; sản xuất sản phẩm từ tre, nứa, rơm, rạ và vật liệu tết bện | Nhánh 16291 sản phẩm khác từ gỗ |
| Giỏ mây, chiếu cói, đồ lưu niệm bằng tre | 1629 | Sản xuất sản phẩm khác từ gỗ; sản xuất sản phẩm từ tre, nứa, rơm, rạ và vật liệu tết bện | Nhánh 16292 lâm sản, cói, tết bện |
| Bàn ghế khung sắt, giường sắt | 3102 | Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng kim loại | Đồ đạc như trên bằng kim loại |
| Cửa sắt, cổng, khung kèo thép | 2511 | Sản xuất các cấu kiện kim loại | Cửa kim loại, cửa sổ, cổng, khung |
| Hàn, tiện, mài, sơn tĩnh điện thuê | 2592 | Gia công cơ khí; xử lý và tráng phủ kim loại | Khoan, tiện, hàn; tráng phủ kim loại |
| Lắp tủ bếp, lắp cửa tại nhà khách | 4330 | Hoàn thiện công trình xây dựng | Lắp thiết bị nhà bếp, lắp cửa |
Vách ngăn là ví dụ đáng nhớ: vách ngăn gỗ loại độc lập đặt trong phòng thuộc 3101, còn vách ngăn gỗ gắn vào nhà (không độc lập) thuộc 1622. Cùng một xưởng, cùng một loại gỗ, chỉ khác cách lắp.
Xưởng vừa làm vừa bán, showroom chỉ bán: ghi ngành chính ở đâu
Phần lớn xưởng mộc nhỏ bán thẳng cho khách lẻ. Khi sản phẩm do chính xưởng làm ra, ngành chính nên là mã sản xuất (3101 hoặc 1622). Nếu bạn có thêm cửa hàng trưng bày bán cả hàng của xưởng khác, phần đó ghi thêm 4759 “Bán lẻ đồ điện gia dụng, giường, tủ, bàn, ghế và đồ nội thất tương tự, đèn và bộ đèn điện, đồ dùng gia đình khác chưa được phân vào đâu”; bán cho đại lý, khách sạn, văn phòng theo lô thì là 4642 “Bán buôn giường, tủ, bàn ghế và đồ nội thất tương tự trong gia đình, văn phòng, cửa hàng; thảm, đệm và thiết bị chiếu sáng”.
Phụ lục II của ngành bán buôn, bán lẻ nói rõ ranh giới giữa hai loại khách: bán buôn thường là bán cho doanh nghiệp, bán lẻ thường là bán cho cá nhân; khi không tách được tỷ trọng thì người bán được xếp là nhà bán lẻ. Số lượng mỗi lần bán không phải là tiêu chí.
Một showroom hoàn toàn không có xưởng, chỉ nhập đồ về bán, không nên ghi 3101 làm ngành chính. Khi cơ quan thuế hay đối tác thấy mã sản xuất mà không có nhà xưởng, máy móc, bạn sẽ phải giải thích thêm mà không được lợi gì.
Thuê xưởng khác đóng theo mẫu của mình: còn là sản xuất không
Phần mở đầu ngành C trong Phụ lục II có một quy tắc ít người đọc nhưng rất hữu ích cho thương hiệu nội thất: nhà sản xuất hàng hoá không có nhà máy, thuê ngoài toàn bộ quy trình chế biến nhưng vẫn kiểm soát quy trình sản xuất và cung cấp các đầu vào sở hữu trí tuệ quan trọng, vẫn được xếp vào ngành C. Đầu vào sở hữu trí tuệ ở đây có thể hiểu là bản thiết kế, quy cách kỹ thuật mà bạn đưa cho xưởng.
Ví dụ: chị Hạnh có thương hiệu bàn ghế gỗ cho căn hộ nhỏ, tự vẽ mẫu, chọn gỗ, đặt quy cách, kiểm tra từng lô, nhưng thuê hai xưởng ở làng nghề đóng. Theo quy tắc trên, công ty của chị Hạnh có thể đăng ký 3101 làm ngành chính. Ngược lại, anh Sơn chỉ chọn mẫu có sẵn trong catalogue của xưởng rồi mua về bán, không đưa thiết kế, không kiểm soát quy trình. Phụ lục II nói rõ đơn vị như vậy thực tế đang mua sản phẩm để bán lại và được xếp vào ngành G, bán buôn và bán lẻ.
Ranh giới này đôi khi không rõ ràng trong thực tế. Khi không chắc, hãy mô tả mô hình cho cơ quan đăng ký kinh doanh và hỏi họ chấp nhận mã nào làm ngành chính.
Sửa đồ gỗ, lắp ráp đồ mua sẵn và đối chiếu với giấy chứng nhận cũ
Sửa chữa, bảo dưỡng, làm mới, đánh bóng giường, tủ, bàn, ghế kể cả đồ văn phòng thuộc 9524 “Sửa chữa, bảo dưỡng giường, tủ, bàn, ghế và đồ nội thất tương tự”. Mã này cũng gồm việc lắp ráp đồ nội thất tự đứng, tức là dịch vụ tới nhà khách để lắp tủ, giường mua dạng tháo rời. Một người chuyên nhận lắp đồ nội thất cho các cửa hàng online dùng 9524 sát hơn là 4330.
Với giấy chứng nhận cũ ghi theo hệ thống năm 2018: mã cũ 3100 “Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế” không còn trong bản 2025, đã được tách thành ba mã 3101 (gỗ), 3102 (kim loại), 3109 (vật liệu khác). Việc tách này là đối chiếu theo tên, nên kiểm lại với cơ quan đăng ký. Khi làm thủ tục thay đổi nội dung đăng ký lần tới, bạn nên hỏi có cần cập nhật mã cho khớp hệ thống mới hay không.
Về điều kiện kinh doanh: trong Phụ lục Nghị quyết 66.17/2026/NQ-CP đang áp từ 01/7/2026 tới hết 28/02/2027 không có dòng nào gọi đích danh sản xuất đồ gỗ hay đồ sắt nội thất. Các yêu cầu khác như nguồn gốc gỗ, phòng cháy cho xưởng, môi trường khi phun sơn nằm ở luật chuyên ngành, mà nguồn của trang này chưa gom; hãy hỏi cơ quan quản lý ở địa phương.
Ghi ngành mẫu cho một xưởng mộc gia đình
Giả định xưởng của anh Toàn: năm thợ, đóng tủ áo, giường, bàn ăn theo đơn, thỉnh thoảng làm cửa gỗ, có một gian trưng bày nhỏ và nhận lắp đặt tận nhà. Cách ghi hợp lý đi theo các bước:
- Ngành chính: 3101 “Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ”, chi tiết “Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế, tủ bếp bằng gỗ theo đơn đặt hàng”.
- Ngành phụ thứ nhất: 1622 “Sản xuất đồ gỗ xây dựng”, chi tiết “Sản xuất cửa gỗ, khung cửa, cầu thang gỗ”.
- Ngành phụ thứ hai: 4330 “Hoàn thiện công trình xây dựng”, chi tiết “Lắp đặt đồ gỗ nội thất, cửa gỗ tại công trình”.
- Ngành phụ thứ ba (nếu gian trưng bày có bán hàng nhập từ nơi khác): 4759 với chi tiết “Bán lẻ đồ nội thất”.
- Nếu xưởng là hộ kinh doanh, chỉ bước một cần mã; các bước sau ghi bằng lời trên giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh, theo khoản 2 Điều 89 Nghị định 168/2025/NĐ-CP.
Hai lỗi hay gặp khi xưởng tự soạn hồ sơ: ghi “sản xuất và lắp đặt cửa gỗ” gộp trong một dòng 1622 (phần lắp đặt tại công trình thuộc 4330, nên tách ra), và ghi “thi công nội thất trọn gói” dưới 3101 (thi công tại công trình không phải sản xuất).
Khi chọn câu chữ chi tiết, bám vào cụm từ có trong Phụ lục II như “tủ nhà bếp”, “khung cửa”, “cầu thang” để cán bộ đối chiếu nhanh. Câu chữ tiếp thị như “nội thất cao cấp phong cách Bắc Âu” không giúp gì cho việc phân ngành và thường bị đề nghị viết lại.
Câu hỏi thường gặp
Đóng tủ bếp gỗ theo đơn thì đăng ký mã nào?
Sản xuất tủ bếp gỗ thuộc 3101 “Sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ”, vì Phụ lục II loại tủ nhà bếp khỏi mã 1622. Nếu bạn còn nhận lắp đặt tủ tại nhà khách, có thể ghi thêm 4330 cho phần lắp đặt tại công trình.
Xưởng làm cửa gỗ và cầu thang gỗ dùng mã nào?
Cửa ra vào, cửa sổ, khung cửa, cầu thang, ván sàn lắp sẵn đều thuộc 1622 “Sản xuất đồ gỗ xây dựng”. Đây là mã cho đồ gỗ dùng làm bộ phận của ngôi nhà, khác với đồ đạc đứng rời thuộc 3101.
Làm cổng sắt, cửa sắt thì có phải mã sản xuất bàn ghế sắt không?
Không. Cửa kim loại, cửa sổ, cổng và khung kim loại thuộc 2511 “Sản xuất các cấu kiện kim loại”. Mã 3102 chỉ dành cho giường, tủ, bàn, ghế và đồ đạc tương tự làm bằng kim loại.
Thuê xưởng khác đóng bàn ghế theo thiết kế của mình thì có đăng ký ngành sản xuất được không?
Theo Phụ lục II, đơn vị thuê ngoài toàn bộ khâu chế biến nhưng kiểm soát quy trình và cung cấp thiết kế vẫn được xếp vào ngành sản xuất. Nếu bạn chỉ mua mẫu có sẵn để bán lại thì thuộc ngành bán buôn, bán lẻ. Nên mô tả rõ mô hình khi hỏi cơ quan đăng ký.
Nhận lắp ráp đồ nội thất mua online cho khách thì ghi mã gì?
Lắp ráp đồ nội thất tự đứng nằm trong 9524 “Sửa chữa, bảo dưỡng giường, tủ, bàn, ghế và đồ nội thất tương tự”. Mã này cũng gồm sửa chữa, làm mới, đánh bóng đồ gỗ, nên hợp với thợ nhận việc lẻ tại nhà khách.
Giấy chứng nhận cũ ghi mã 3100 thì bây giờ là mã nào?
Mã 3100 của hệ thống năm 2018 đã được tách thành 3101 cho đồ gỗ, 3102 cho đồ kim loại và 3109 cho vật liệu khác trong hệ thống năm 2025. Đây là đối chiếu theo tên, nên hỏi lại cơ quan đăng ký khi cập nhật hồ sơ.