Công ty có vốn đầu tư nước ngoài ghi ngành nghề giống mọi doanh nghiệp: chọn mã cấp bốn trong Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam rồi ghi chi tiết (Điều 7 Nghị định 168/2025/NĐ-CP); khác ở chỗ khi thêm ngành, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh còn xem điều kiện tiếp cận thị trường nếu ngành đó hạn chế với nhà đầu tư nước ngoài (khoản 2 Điều 49). Công ty có nhà đầu tư nước ngoài nắm trên 50% vốn điều lệ còn phải làm thủ tục đầu tư như nhà đầu tư nước ngoài khi triển khai dự án mới (Điều 20, Điều 26 Luật Đầu tư 2025).
Nói cách khác, với công ty có vốn nước ngoài, "thêm ngành" có thể là một bước đăng ký đơn giản, hoặc là bước cuối của một chuỗi thủ tục đầu tư. Bài này giúp bạn xác định mình ở trường hợp nào: đọc mốc 50%, phân biệt ngành nghề của doanh nghiệp với mục tiêu dự án, biết điểm mới của Nghị định 296/2026/NĐ-CP, và đi qua một tình huống công ty phần mềm muốn bán thêm thiết bị.
Mốc trên 50% vốn: ba trường hợp ở khoản 1 Điều 20
Khoản 1 Điều 20 Luật Đầu tư 2025 liệt kê ba trường hợp tổ chức kinh tế phải đáp ứng điều kiện và làm thủ tục như nhà đầu tư nước ngoài khi góp vốn, mua cổ phần vào tổ chức khác hoặc thực hiện dự án đầu tư khác. Bảng minh hoạ bằng số giả định:
| Trường hợp | Câu chữ | Ví dụ giả định | Thuộc diện như nhà đầu tư nước ngoài |
|---|---|---|---|
| Điểm a | Nhà đầu tư nước ngoài nắm trên 50% vốn điều lệ, hoặc đa số thành viên hợp danh là cá nhân nước ngoài | Cá nhân nước ngoài góp 60%, người Việt 40% | Có |
| Điểm b | Tổ chức kinh tế thuộc điểm a nắm trên 50% vốn điều lệ | Công ty con mà công ty mẹ là công ty ở điểm a nắm 55% | Có |
| Điểm c | Nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức kinh tế thuộc điểm a cùng nắm trên 50% | Nhà đầu tư nước ngoài 30% cộng công ty điểm a 25% | Có |
| Còn lại | Không thuộc a, b, c | Nhà đầu tư nước ngoài 30%, còn lại là người Việt | Không; làm như nhà đầu tư trong nước khi đầu tư tiếp (khoản 2 Điều 20) |
Ngưỡng này quyết định thủ tục đầu tư, không quyết định cách ghi ngành. Một công ty có 30% vốn nước ngoài vẫn là tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài (khoản 22 Điều 3), và khi nhà đầu tư nước ngoài góp vốn vào đó vẫn phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường (điểm a khoản 2 Điều 21). Vì vậy ngay cả công ty dưới ngưỡng cũng nên kiểm danh mục hạn chế trước khi thêm ngành.
Thêm ngành: hồ sơ giống mọi doanh nghiệp, nhưng có thêm một phép xét
Theo Điều 49 Nghị định 168/2025, doanh nghiệp thay đổi ngành nghề gửi hồ sơ tới cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nơi đặt trụ sở chính, gồm thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp và nghị quyết hoặc quyết định của chủ sở hữu, Hội đồng thành viên hoặc Đại hội đồng cổ đông về việc thay đổi ngành. Bộ hồ sơ này không đổi theo quốc tịch của thành viên.
Phần khác nằm ở khoản 2: trong 03 ngày làm việc, cơ quan đăng ký xem tính hợp lệ của hồ sơ và xem xét điều kiện tiếp cận thị trường đối với các ngành hạn chế tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài theo pháp luật về đầu tư. Nếu ngành bạn thêm nằm trong danh mục hạn chế mà công ty chưa đáp ứng điều kiện (ví dụ tỷ lệ sở hữu vượt mức cho phép), hồ sơ sẽ nhận thông báo sửa đổi, bổ sung.
Còn cách ghi ngành thì không có gì riêng: mã cấp bốn theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg, phần chi tiết phải phù hợp với mã đã chọn (khoản 6 Điều 7 Nghị định 168/2025), ngành có điều kiện ghi theo tên trong văn bản chuyên ngành (khoản 3). Khoản 8 Điều 7 nhắc thêm rằng việc quản lý ngành có điều kiện và ngành tiếp cận thị trường có điều kiện thuộc cơ quan chuyên ngành; cơ quan đăng ký chỉ ghi nhận.
Ngành nghề của doanh nghiệp khác mục tiêu của dự án đầu tư
Hai loại giấy, hai nội dung. Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp ghi ngành nghề của pháp nhân. Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, theo khoản 11 Điều 3 Luật Đầu tư, là văn bản ghi nhận thông tin đăng ký của nhà đầu tư về dự án đầu tư, tức gắn với từng dự án chứ không gắn với pháp nhân.
Ai phải có giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Khoản 1 Điều 26: dự án của nhà đầu tư nước ngoài và dự án của tổ chức kinh tế thuộc khoản 1 Điều 20. Dự án của tổ chức kinh tế dưới ngưỡng không phải làm thủ tục này (điểm b khoản 2 Điều 26).
Thêm ngành không thay cho thủ tục dự án. Nếu công ty thuộc khoản 1 Điều 20 và việc mới là một dự án đầu tư khác, cập nhật ngành trên giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp không tự động thay cho thủ tục đầu tư. Cách sắp thứ tự hai thủ tục cho từng trường hợp do văn bản hướng dẫn của Chính phủ quy định; hãy hỏi cơ quan đăng ký đầu tư trước khi nộp.
Không phải lập công ty mới. Khoản 3 Điều 20: tổ chức kinh tế có vốn nước ngoài đã thành lập ở Việt Nam, nếu có dự án mới, làm thủ tục thực hiện dự án đó mà không nhất thiết thành lập tổ chức kinh tế mới.
Thành lập công ty trước, đăng ký đầu tư sau: điểm mới của Nghị định 296/2026
Khoản 2 Điều 19 Luật Đầu tư 2025 cho nhà đầu tư nước ngoài thành lập tổ chức kinh tế thực hiện dự án đầu tư trước khi làm thủ tục cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, với điều kiện phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường quy định tại Điều 8 khi làm thủ tục thành lập.
Nghị định 296/2026/NĐ-CP (hiệu lực 23/7/2026) sửa Nghị định 168/2025 để khớp với cơ chế này, bằng cách bổ sung khoản 6 vào Điều 24: trong trường hợp nhà đầu tư nước ngoài thành lập doanh nghiệp trước khi làm thủ tục cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, hồ sơ đăng ký doanh nghiệp không bao gồm bản sao Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư; thay vào đó, giấy đề nghị đăng ký doanh nghiệp bao gồm nội dung cam kết đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài.
Hệ quả cho việc ghi ngành: khi chọn ngành cho công ty mới theo con đường này, người lập hồ sơ đang ký một lời cam kết về điều kiện tiếp cận thị trường của chính các ngành đó. Vì vậy việc chọn ngành phải đi cùng việc kiểm danh mục hạn chế, không nên chép một danh sách ngành dài cho "tiện mở rộng". Ngành nào chưa chắc đáp ứng, để lại, thêm sau khi đã rõ.
Tình huống: công ty phần mềm vốn nước ngoài muốn bán thêm thiết bị
Công ty H (giả định) do một tổ chức nước ngoài sở hữu 100% vốn, đang đăng ký 6219 Lập trình máy tính khác. Khách hàng muốn công ty bán kèm máy chủ, thiết bị mạng và bản quyền phần mềm của hãng khác. Các bước công ty H nên đi qua:
| Bước | Việc làm | Căn cứ, ghi chú |
|---|---|---|
| 1 | Xác định ngành cần thêm: bán buôn máy tính, thiết bị ngoại vi và phần mềm (4651); có bán cho người tiêu dùng thì thêm 4740 Bán lẻ thiết bị công nghệ thông tin và truyền thông | Hệ thống ngành kinh tế 2025 |
| 2 | Kiểm danh mục ngành có điều kiện đang áp dụng: dòng 35 Phụ lục Nghị quyết 66.17/2026/NQ-CP là "Hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến hoạt động mua bán hàng hóa của nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài tại Việt Nam" | Áp dụng từ 01/7/2026 đến hết 28/02/2027 |
| 3 | Lưu ý mốc 01/3/2027: dòng này không còn trong Phụ lục IV mới của Luật 24/2026; theo khoản 3 Điều 3 luật này, ngành bị bãi bỏ thì được kinh doanh không cần đáp ứng điều kiện đầu tư kinh doanh | Điều kiện tiếp cận thị trường theo Điều 8 (nếu có) là lớp riêng, vẫn phải xem |
| 4 | Kiểm danh mục hạn chế tiếp cận thị trường xem phân phối, bán lẻ có điều kiện gì với nhà đầu tư nước ngoài | Hỏi Sở Tài chính hoặc cơ quan đăng ký đầu tư |
| 5 | Nộp thông báo thay đổi ngành kèm quyết định của chủ sở hữu; nếu là dự án mới thì làm thủ tục đầu tư theo hướng dẫn | Điều 49 Nghị định 168/2025; Điều 20, 26 Luật Đầu tư |
Tình huống này cho thấy một ngành "bình thường" với công ty trong nước có thể mang theo hai lớp xem xét với công ty vốn nước ngoài, và một trong hai lớp đổi trạng thái ngay giữa năm 2027. Đừng dựa vào một lời tư vấn cũ vài tháng tuổi.
Tự kiểm trước khi nộp thông báo thêm ngành
Danh sách ngắn để kế toán hoặc người làm hồ sơ của công ty có vốn nước ngoài đánh dấu trước khi nộp:
- Tính lại tỷ lệ vốn nước ngoài hiện tại, cả trực tiếp lẫn qua công ty mẹ, để biết công ty có thuộc khoản 1 Điều 20 không.
- Với mỗi ngành định thêm, tra ba lớp: Điều 6 (ngành cấm), danh mục ngành có điều kiện đang áp dụng, danh mục hạn chế tiếp cận thị trường.
- Chọn mã cấp bốn theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg; không chép mã từ giấy tờ cũ đăng ký theo bảng mã 2018 vì nhiều mã giữ số nhưng đổi nghĩa.
- Xác định việc mới chỉ là mở rộng ngành hay là một dự án đầu tư mới cần thủ tục đầu tư.
- Chuẩn bị nghị quyết, quyết định đúng thẩm quyền theo loại hình công ty.
- Nếu có ngành chưa chắc đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường, hỏi cơ quan đăng ký đầu tư trước, đừng nộp thử.
Nộp thử rồi sửa theo thông báo của cơ quan đăng ký không mất phí nhiều, nhưng mất thời gian và có thể làm lệch kế hoạch ký hợp đồng với khách.
Câu hỏi thường gặp
Công ty có vốn nước ngoài ghi ngành nghề có khác công ty trong nước không?
Cách ghi giống nhau: chọn mã cấp bốn rồi ghi chi tiết theo Điều 7 Nghị định 168/2025. Khác ở chỗ khi thêm ngành, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh còn xem điều kiện tiếp cận thị trường nếu ngành đó thuộc danh mục hạn chế với nhà đầu tư nước ngoài.
Mốc 50% vốn nước ngoài quan trọng ở điểm nào?
Tổ chức kinh tế có nhà đầu tư nước ngoài nắm trên 50% vốn điều lệ, hoặc thuộc các trường hợp ở điểm b, c khoản 1 Điều 20, phải làm thủ tục như nhà đầu tư nước ngoài khi góp vốn vào công ty khác hoặc thực hiện dự án đầu tư khác.
Thêm ngành có cần điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư không?
Tuỳ việc mới có phải một dự án đầu tư khác hay không và công ty có thuộc khoản 1 Điều 20 không. Thêm ngành trên giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp không tự động thay cho thủ tục dự án; nên hỏi cơ quan đăng ký đầu tư trước khi nộp.
Nghị định 296/2026 thay đổi gì cho nhà đầu tư nước ngoài?
Nghị định bổ sung khoản 6 Điều 24 Nghị định 168/2025: khi nhà đầu tư nước ngoài lập doanh nghiệp trước khi làm thủ tục đầu tư, hồ sơ không cần bản sao giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, nhưng giấy đề nghị phải có cam kết đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường.
Công ty vốn nước ngoài bán hàng hoá có phải ngành có điều kiện không?
Đến hết 28/02/2027, dòng 35 Phụ lục Nghị quyết 66.17/2026/NQ-CP ghi hoạt động mua bán hàng hoá của nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài tại Việt Nam là ngành có điều kiện. Từ 01/3/2027 dòng này không còn trong Phụ lục IV mới; điều kiện tiếp cận thị trường theo Điều 8 vẫn phải xem riêng.
Công ty chỉ có 20% vốn nước ngoài có phải lo điều kiện tiếp cận thị trường không?
Có phải lưu ý. Công ty đó vẫn là tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, và việc nhà đầu tư nước ngoài góp vốn phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường theo khoản 2 Điều 21. Chỉ thủ tục khi công ty đầu tư tiếp là theo quy định cho nhà đầu tư trong nước.